Harry's picture

Gordon leert ons te stoppen met het oplossen van problemen die niet van ons zijn: actief luisteren.

Gordon-methode: van wie is het probleem?

Luisteren
Empathie
Luistergiganten
Dr. Thomas Gordon schreef in 1970 het boek ‘Luisteren naar kinderen’. Deze opvoedklassieker maakte hem wereldberoemd. De klinisch psycholoog, student en later collega van Carl Rogers werd vooral bekend om zijn 'Gordon-methode'. Zijn werk leverde hem drie nominaties op voor de Nobelprijs voor de Vrede. Zou wat hij schreef over luisteren naar kinderen ook toepasbaar zijn op luisteren naar ‘grote mensen’? Reken maar!

Voelen wat je nodig hebt

Wij hebben een zoon die zich door zijn basisschoolperiode heen moest worstelen. Het ongeluk van die jongen was voor ons niet om aan te zien. Hij deed op zijn manier zijn best er iets van te maken. Maar vond er gewoon niets aan.

 

Op een ochtend kan ik aan zijn gezicht al zien hoe de vlag er weer bij hangt. Ik kies om met hem mee naar school te fietsen. Die dag werk ik toch thuis. Onderweg ontwikkelt zich dit gesprekje:

Pa: Je kijkt alsof je geen zin hebt om naar school te gaan.
Zoon: Pap, ik zie er verschrikkelijk tegen op.
Pa:  Je ziet ertegen op om naar school te gaan?
Zoon: Ja, ik voel me bang.
Pa:  Dat voelt niet fijn. Bang om naar school te gaan.
Zoon: Ik had gisteren ruzie met de meester en we hebben het niet goedgemaakt. Nu ben ik bang dat hij nog boos is en dat hij niet achter me staat.
Pa:  Da’s belangrijk voor jou hè, dat de meester achter je staat?
Zoon: Ja, maar dat staat hij vandaag denk ik niet.
Pa:  En daarom ben je bang om naar school te gaan.
Zoon: Ja, precies. Alles gaat mis als de meester niet achter me staat.

 

Tot nog toe prima. Helemaal volgens het ‘Gordon-boekje: actief luisteren. Maar wat nu als ik hem ga uitleggen dat hij de meester kan vertellen hoe hij zich voelt en waar hij behoefte aan heeft? Ben ik het dan voor hem aan het oplossen?

 

Schijt aan boekjes. Ik probeer het gewoon.

Pa: Je kunt de meester ook vertellen hoe jij je voelt en waar je behoefte aan hebt.
Zoon: O – hoe dan?
Pa:
Dan ga je gewoon voor de lessen even naar hem toe en zeg je iets als: ‘Ik fietste vandaag naar school en voelde me bang. Dat komt omdat we gisteren ruzie hadden. En we hebben het nog niet goedgemaakt. Nu ben ik bang dat u vandaag niet achter me staat. Maar voor mij is het juist belangrijk dat ik weet dat u achter me staat.’ En dan houd je je mond. Kijk maar hoe de meester daarop reageert. Zou je dat kunnen?
Zoon: Dat denk ik wel.
Dat ga ik doen.

 

Die middag om 16.00 uur belt de meester op. Hij zegt: ‘Harry, moet je horen wat er nu is gebeurd’. En hij vertelt hoe een jongen van 10 opkomt voor waar hij behoefte aan heeft. Zo’n meester heeft maar een paar seconden nodig om duidelijk te maken dat hij achter hem staat.

 

Niet helpen = helpen

Een kernbegrip in 'Luisteren naar kinderen' is het principe ‘van wie is het probleem?’ Veel ouders – wij ook regelmatig - maken de fout zich verantwoordelijk te voelen voor het oplossen van problemen van hun kinderen. In plaats van hen te stimuleren die zelf op te lossen.

 

Hoe zit dat eigenlijk met grote mensen die aan het werk zijn? Voel jij je niet regelmatig verantwoordelijk voor het oplossen van problemen van anderen? Stop trying to fix it! It is not about the nail (hilarisch filmpje dat je wat mij betreft echt even moet zien).

 

Als het probleem van iemand anders is, dan is het volgens Gordon onze taak om te luisteren. En zo de ander te helpen ontdekken waar hij/zij behoefte aan heeft. Als het ons probleem is – als wij een probleem met de ander hebben bijvoorbeeld - dan zijn er andere vaardigheden nodig: confrontatievaardigheden. Gordon komt dan met zijn beroemde ‘ik-boodschap’. Maar dat is iets voor een volgend artikel.

 

Kortom: vandaag een keer geen problemen oplossen die niet van jou zijn. Maar zo luisteren dat anderen met je willen praten. Volgens Gordon doe je dat door de taal van acceptatie  te spreken. De ander nemen zoals hij of zij is.

Harry's picture

Over de auteur Harry

Harry is inspirator, trainer en coach. Onder de indruk van wat luisteren met mensen doet schrijft hij de bestseller 'Harthorend, luisteren voor professionals'. Hij werkt bij vanbinnenuit aan het vergroten van het luisterend vermogen van de mensen, teams en organisaties.

Reageren op dit artikel?

Leef en werk vanuit je hart.
Dat maakt de wereld nog mooier!
Nieuwsgierig? Neem contact op!

vanbinnenuit

Amsterdamseweg 44-46

6712 GJ Ede

 

ir. Harry van de Pol

06-512 172 30

harry@vanbinnenuit.nl