Harry's picture

Emoties zijn er om te voelen, je in beweging te brengen en je relaties met anderen te verbeteren.

De positieve rol van negatieve emoties

Luisteren
Empathie
Emoties
Verbinding
Michelle en ik willen een boek schrijven over de rol van emoties in professionele contexten. Met daarin wat je moet weten over emoties om er in je werk profijt van te hebben. Op zo’n manier geschreven dat het je helpt om je relaties met anderen te verbeteren. Niet alleen op je werk, maar ook privé. Dan is het goed om op een rijtje te zetten wat er al over geschreven is. Alleen in de managementboekenhoek zijn dat de afgelopen jaren al een stuk of veertig titels. En de stapel wetenschappelijke artikelen met nieuwe wetenswaardigheden over emoties is helemaal enorm (en nog lang niet uniform). Waarom zouden we daar nog een titel aan toevoegen?

Emoties brengen je wat je nodig hebt - áls je ze voelt

We hebben veel redenen om weg te blijven bij wat we voelen. Emoties hebben een nauwelijks te stoppen kracht die ons zomaar kan overvallen. En ogenschijnlijk lijken emoties vaak willekeurig en niet logisch. Dat maakt het dikwijls onplezierig om ze te ervaren. Niet voor niets noemen we de meeste emoties ‘ongewenst’ of ‘negatief’. Toch laat huidig onderzoek zien dat onze emoties een prachtig en efficiënt informatieverwerkings- en signaleringssysteem zijn, ontworpen om ons gedrag snel te reorganiseren met het oog op overleven. Als je echt wat aan je emoties wilt hebben, is het nodig dat je ze van harte welkom heet. Dat je ze signaleert, accepteert, beleeft, herkent, reguleert, communiceert, deelt en vervolgens weer loslaat.

 

Maar het overgrote deel van de literatuur over emoties helpt ons ‘woorden geven aan wat we voelen’. Op zich een waardevolle kwaliteit. Maar als we niet uitkijken, raken we daardoor in ons hoofd en zijn we emoties aan het analyseren. Dan raken we dus juist wég bij dat wat we voelen. Want wat we voelen, voelen we vooral níét met ons hoofd maar in de rest van ons lichaam. De literatuur leert ons op zoek te gaan naar wat er achter de emoties zit. Ze doet dat vooral door ons aan het denken te zetten over waar we behoefte aan hebben. Maar het beste leer je wat er achter je emoties zit door ze te voelen. Niet door er alleen over na te denken.

 

Emoties zetten je aan tot actie en geven je richting

Emoties zetten aan tot broodnodige actie. Ze hebben kracht om je aan te sturen. Iedere emotie heeft haar eigen specifieke kwaliteit of stuurkracht. Emoties zijn er om je in balans te houden. Je moet er niet van af, maar je mag er aan.

 

Maar de meeste literatuur leert ons het tegenovergestelde. Je leest daarin hoe we grip op onze emoties krijgen. En grip is belangrijk en nodig. Als je maar wel blijft voelen en de ‘action tendency’ die in de emotie zit, volgt. Een hele golf van recent wetenschappelijk onderzoek maakt aannemelijk dat we een denkfout maken als we ervan uitgaan dat we met ons denken ons voelen aansturen. Het blijkt eerder andersom te werken. Onze emoties zijn een veel intelligenter navigatiesysteem dan ons denken. Het gaat er niet alleen om dat we ze kunnen besturen, maar ook dat ze ons mogen besturen.

 

Emoties helpen je jouw relaties met anderen te verbeteren

Emoties zijn reacties in onze binnenwereld op wat er gebeurt in de buitenwereld. Ze vinden hun trigger niet zelden in relaties. Vaak zijn het reacties op wat wij beleven als een aanval (tegenover ons), een afwijzing (van ons af) of liefde (naar ons toe). Emoties hebben niet alleen een regulerende werking in de zin van ‘een aanzet om goed voor onszelf te zorgen’. Ze zetten ons ook aan tot actie als het gaat om onze relaties met anderen. Als je wilt werken aan de kwaliteit van je relaties, dan kun je het beste investeren in emotionele toegankelijkheid, ontvankelijkheid en betrokkenheid (TOB). Emoties nodigen ons uit om het contact met anderen aan te gaan over wat er bij ons vanbinnen leeft. We zijn geprogrammeerd om samen met een ander om te gaan met emoties, niet in ons eentje.

 

Maar de literatuur wijst ons nagenoeg uitsluitend op het belang van emoties voor ons individuele welzijn. Het adagium lijkt dat we eerst onze eigen emoties helemaal onder controle moeten hebben voordat we ons op anderen kunnen richten. Beheersen of verdringen lijken de enige twee routes om met ‘negatieve emoties’ om te gaan. Maar de manier waarop we onze emoties reguleren en verwerken is ons ‘sociale script’: onze gebruikelijke manier om signalen af te geven aan en om te gaan met anderen. Hoe beperkter dat script, hoe beperkter ons relateren aan anderen. Positief geformuleerd: hoe beter we kunnen luisteren naar wat we voelen en hoe beter we duidelijke emotionele signalen kunnen afgeven, hoe beter onze relaties zullen zijn.

 

Dus gaat het er niet alleen om dat je emoties:

1. ... benoemt, doordenkt en begrijpt, maar vooral ook dat je ze (door)voelt.

2. ... reguleert, maar vooral ook dat je ze jou laat aansturen.

3. ... alleen op jezelf betrekt, maar vooral ook dat je ze inzet om je relaties met anderen te verbeteren.

 

Als lezen over emoties jou kan helpen ze te voelen, hun energie te gebruiken om richting te vinden, in actie te komen en je relaties met anderen te verbeteren … dan willen wij dat boek er wel over schrijven.

 

Harry's picture

Over de auteur Harry

Harry is inspirator, trainer en coach. Onder de indruk van wat luisteren met mensen doet schrijft hij de bestseller 'Harthorend, luisteren voor professionals'. Hij werkt bij vanbinnenuit aan het vergroten van het luisterend vermogen van de mensen, teams en organisaties.

Reacties

Het lijkt mij een heel goed

Het lijkt mij een heel goed idee dat jullie dit boek gaan schrijven. Ik wil het nl. zelf heel graag lezen, ik vind dit een boeiend onderwerp en ik wil hier meer over leren. Ik geloof dat ik hierin niet de enige ben...Ik hoop dat het snel op de markt komt.

Harry's picture

Dank je wel voor je

Dank je wel voor je aanmoediging! We maken geen haast, willen er graag ook nog iets bij ontwikkelen (een attribuut) dat mensen helpt om beter te voelen. Het zal daardoor wel pas het najaar van 2016 uitkomen. Maar ik blijf er in de blog's ook af en toe over schrijven.

Harry kan een intekenlijstje

Harry kan een intekenlijstje beginnen. Emmy op nr 1 en ik op nr 2 :-)

De blog lezend krijg ik het volgende gedachte. Dat door emoties beter te voelen, we ze beter gaan begrijpen. En dat het betere begrijpen dan weer helpt bij het nog beter (door)voelen. Een soort ontdekkingsreis waarbij voelen en analyse elkaar versterken - aanmoedigen. Zodat het makkelijker wordt om door emoties gestuurd te kunnen worden en zodat je ze kunt inzetten om je relatie met anderen te verbeteren. Ik kan iedereen zo'n reis van harte aanbevelen :-)

Harry's picture

Je reactie helpt, Lars. Want

Je reactie helpt, Lars. Want het is een beetje zoeken voor ons. Hoe help je iemand beter voelen, als hij of zij niet gewend is te voelen aan dat wat niet goed voelt? Ik zou het liefst mensen willen aanmoedigen hun emotie uitvergroot uit te spelen - om zo te ontdekken wat die emotie hen brengen wil. Michelle, die wat wijzer is dan ik, lijkt dat ook een goede, maar voor veel mensen een te moeilijk begaanbare weg. Zij zit meer op het spoor dat jij ook schetst, waarin voelen en begrijpen elkaar versterken.

Harry's picture

En je staat op het lijstje

En je staat op het lijstje van mensen die het boek willen ontvangen :-)

Het zoeken naar je gevoelens

Het zoeken naar je gevoelens is best eng. Daarom zou het me helpen om dat in een veilige omgeving te doen. In plaats van uitvergroten denk ik dan aan klein maken - intiem maken - veilig maken.

Ik beeld me dan een oefening in. Dat ik een emotie oproep door te denken aan een moeilijk moment. En dat ik dat gevoel probeer vast te houden - te doorleven. In stilte. En dan tijdens het voelen je gedachten noteren (of vertellen aan een ander of ... ) en weer teruggaan naar het voelen. Bekijken of je gedachten ontwikkelen naar diepere lagen. Een beetje als op zoek gaan naar meerstemmigheid. Voelen en door-voelen.

Dan kan het uitvergroot uitspelen wellicht een vervolg oefening zijn, als je wat meer comfortabel bent met voelen wat je niet wil voelen. Ik denk nl. wel dat het goed is om uit te vergroten. Hardop / in de openheid erkenning geeft aan je (ongewenste) gevoelens. Heeft ook zijn functie!

Hoop dat je er iets aan hebt. Misschien kun je een stel 'proefkonijnen' ronselen als je oefeningen wil testen. Als je daarvoor een lijstje maakt, mag je me daar ook op zetten :-)

Spreek je!

Lars

Wat een treffende

Wat een treffende beschrijving. Door een traumatische jeugd is mijn gevoelswereld diep weggestopt onder een dikke laag begrijpen. Voorzichtig leer ik om te voelen, eng!!! Maar het maakt me meer compleet, meer mens. En leer ik er steeds meer op vertrouwen als compas aan de binnenkant. Compas-compassie bedenk ik nu opeens...

Hoi Harry, ik ben benieuwd of

Hoi Harry, ik ben benieuwd of het boek over emoties inmiddels is verschenen. Ik ben er erg benieuwd naar.

Harry's picture

De tien hoofdstukken liggen

De tien hoofdstukken liggen nu bij Michelle - dan komen ze voor de zomer terug en ga ik reviseren - dan gaat de illustrator aan de gang ... kortom, onderweg maar het wordt wel begin 2020.

Reageren op dit artikel?

Leef en werk vanuit je hart.
Dat maakt de wereld nog mooier!
Nieuwsgierig? Neem contact op!

vanbinnenuit

Amsterdamseweg 44-46

6712 GJ Ede

 

ir. Harry van de Pol

06-512 172 30

harry@vanbinnenuit.nl